Ὁμιλία στό Γάμο ἀγαπητῶν καί ἐκλεκτῶν μελῶν τῆς Ἐκκλησίας [i]

Πρός νεονύμφους…..

 

Χριστός Ανέστη!

Εδώ και σαράντα περίπου χρόνια κηρύττω, με την ευλογία της Εκκλησίας και των Ποιμένων Της. Με έχουν προσκαλέσει σε Πανηγύρεις Ναών, Μονών, σε Θ. Λειτουργίες Ενοριών και Εορτές, σε Χειροτονίες και άλλες τελετές. Πρώτη φορά, όμως, με προσκαλούν οι ίδιοι οι μελλόνυμφοι και νυν νεόνυμφοι να μιλήσω στον Γάμο τους. Αυτό σε μένα δίνει ιδιαίτερη χαρά. αλλά για εκείνους είναι έπαινος που σκέφθηκαν γι΄αυτή την ιερή στιγμή της πνευματικής ενώσεώς τους εν Χριστώ να αναζητήσουν και δύο λόγια επιστηρικτικά στη νέα τους πορεία, από έναν ελάχιστο υπηρέτη του άμβωνος.

Προσωπικά, από μικρής ηλικίας δεν με συγκινούσε ιδιαίτερα η τελετή του Γάμου και δεν επεδίωκα να συμμετέχω. Έκανα όμως λάθος και το διεπίστωσα και στον δικό μου Γάμο, πριν από 34 χρόνια τον οποίο είχα την τιμή να ευλογήσει ο άγιος Πνευματικός μου Πατέρας Αρχιεπίσκοπος Αθηνών κυρός Ανδρέας, αλλά και στη σημερινή τελετή, όπου πρόσεξα για άλλη μία φορά και συνειδητοποίησα ότι όποιος συμμετέχει με ευλάβεια στον Γάμο οποιουδήποτε ζεύγους ορθοδόξων χριστιανών είναι σα να παρακολουθεί μία Θεία Λειτουργία. Και τούτο όχι μόνο διότι ο ιερουργός βάζει, όπως λέμε, «Ευλογημένη η Βασιλεία του Πατρός κλπ», όπως στη Θεία Λειτουργία, αλλά διότι στη δεύτερη ευχή του Μυστηρίου ο ίδιος εύχεται και παρακαλεί τον Θεό πέραν των νεονύμφων και των κουμπάρων τους και υπέρ του καθενός από εμάς και όλων μαζί που συναχθήκαμε σε αυτήν εδώ τη χαρά του γάμου ώστε να μας θυμάται ο Θεός, να μας ευλογεί και να ικανοποιεί τα προς σωτηρίαν αιτήματά μας!

Η Ακολουθία, τα λόγια όπως λέμε της Ακολουθίας του Μυστηρίου, είναι διδασκαλία της Εκκλησίας προς όλους μας. Σε εγγάμους και αγάμους, μικρούς και μεγάλους. Ιδιαίτερα, βεβαίως, για το νέο ζευγάρι που ακούει ότι είναι θέλημα Θεού η νόμιμη σύζευξη του άνδρα και της γυναικός και η συνακόλουθη τεκνοποιΐα, ότι εδώ είναι παρών αοράτως ο Κύριος από τον οποίο η Εκκλησία δια του ιερουργού ζητάει την ευλογία Του και να χαρίσει ειρηνική ζωή, μακροημέρευση, φρονιμάδα, ομόνοια, αγάπη, τη χαρά της τεκνογονίας και πάνω από όλα το αμάραντο στεφάνι της δόξας, τα ουράνια αγαθά, κοντά σε άφθονα επίγεια ώστε να δίνουν, όπως επισημαίνεται, από αυτά και σε όσους έχουν ανάγκη.

Διδασκόμαστε όλοι και κυρίως το νέο ανδρόγυνο, μια ιδιότυπη λέξη που σημαίνει και τον ενιαίο πλέον άνθρωπο, ότι πριν ακόμη από την πτώση ο Θεός είπε ότι δεν είναι ωραίο να είναι μόνος του ο άνθρωπος, ο Αδάμ, και έτσι δημιουργήθηκε από το πλευρό του, για χάρη του, ένας ακόμη άνθρωπος, όμοιος προς αυτόν, ισότιμος, διαφορετικός στο φύλο αλλά συμπληρωματικός. Γι΄ αυτήν, την Εύα, ο ίδιος ο Αδάμ που ήταν ήδη σε κατάσταση χάριτος είπε ότι αυτό το πλάσμα είναι σάρκα από τη σάρκα μου και οστό από τα οστά μου και προφήτευσε τρόπον τινά ότι γι΄ αυτήν θα εγκαταλείψει ο άνδρας τον πατέρα και τη μητέρα του και θα της αφοσιωθεί  και θα γίνουν οι δύο σάρκα μία!

Είναι δε πολύ συγκινητικοί και άλλο τόσο βαθείς και πνευματικοί οι λόγοι με τους οποίους εύχεται η Εκκλησία το νέο ζευγάρι: Να νοιώσουν οι νεόνυμφοι την απερίγραπτη χαρά που ένοιωσε η αγία Ελένη όταν βρήκε τον Τίμιο Σταυρό, να μην τους εγκαταλείψει ο Θεός ποτέ, όπως συνέβη με τον Προφήτη Ηλία και να τους στηρίζει, όπως στήριξε τους αγίους Σαράντα μάρτυρες (που είναι κατά σύμπτωση αγιογραφημένοι εδώ κυκλικά) κατά την ώρα του μαρτυρίου τους. Δεν παραθεωρεί δε να ευχηθεί και για τους γονείς των νεονύμφων που ανέθρεψαν αυτούς τους νέους, διότι οι ευχές των γονέων στηρίζουν τα θεμέλια του νέου σπιτικού τους. Και, βεβαίως, εύχεται και παρακαλεί τον Θεό να τους χαρίσει καλά και ωραία τέκνα και να έχουν ομόνοια ψυχών και σωμάτων και κυρίως, μεταξύ άλλων ευχών, να ευαρεστήσουν με τη ζωή τους τον Θεό και να λάμψουν σαν πηγές φωτός στον Ουρανό.

Στο θέμα της υπακοής η Εκκλησία ουσιαστικά ζητά να υποτασσόμαστε ο ένας στον άλλον, με φόβο Χριστού. Υπακοή για την Εκκλησία σημαίνει σεβασμό και φόβο Θεού. Η γυναίκα βλέπει στο σύζυγό της τον Χριστό και ο σύζυγος στη σύζυγό του βλέπει την Εκκλησία, καλείται δε να την αγαπά όπως τον εαυτό του και ακόμη περισσότερο, όπως ο Χριστός την Εκκλησία, για την οποία Εκείνος θυσιάστηκε. Αυτά διδασκόμαστε από το Αποστολικό Ανάγνωσμα, ενώ από την Ευαγγελική περικοπή και την περιγραφή του πρώτου δημόσιου θαύματος του Χριστού στον Γάμο της Κανά, λαμβάνουμε το μήνυμα ότι μέσα από αυτό το Μυστήριο αλλάζουν τα πράγματα, όπως το νερό έγινε κρασί και μάλιστα εκλεκτής ποιότητος, αρίστης, και έμμεσα γίνεται παραπομπή στη μεταβολή που συμβαίνει στη Θεία Ευχαριστία, του οίνου σε Αίμα Χριστού.

Ο Γάμος που στις ημέρες μας έχει τόσο πολύ ευτελιστεί ως θεσμός σε όλα τα επίπεδα, για την Εκκλησία δεν έχει καμμία προσωρινότητα ή ημερομηνία λήξεως, αλλά έχει μακρά και εν τέλει αιώνια προοπτική ή μάλλον σκοπό. Γι αυτό η Εκκλησία, αφού διδάσκει ότι ως γεγονός το δέχθηκε και το θέλησε ο Θεός για να γίνει και όχι μόνο οι νεόνυμφοι, παρακαλεί να τους διαφυλάξει μέχρι τα βαθειά τους γεράματα να ζούν με ειρήνη και ομόνοια τηρώντας με καθαρή καρδιά τις εντολές Του. Μάλιστα η σύνδεση του Μυστηρίου με την αιωνιότητα φανερώνεται με αυτό που αναφέρει ο λειτουργός στην προτελευταία ευχή του Μυστηρίου όπου σηκώνει- παίρνει συμβολικά ο ιερουργός τα στέφανα από τις κεφαλές των νεονύμφων, τα οποία καλεί να τα άρει (πάρει) ο Θεός στη Βασιλεία Του για να διατηρηθούν καθαρά και ακηλίδωτα στους ατελείωτους αιώνες!

Πλέον οι νεόνυμφοι με τα δακτυλίδια, τις βέρες όπως λέμε, στα χέρια τους, θα θυμούνται συνεχώς ότι αλληλοσυμπληρώνονται στις ικανότητες και τις ελλείψεις, ότι έχουν δώσει υπόσχεση ενώπιον Θεού και ανθρώπων για καθαρότητα, τιμή, σταθερότητα, αμοιβαία εμπιστοσύνη, αλληλοκατανόηση και αλληλοπροσφορά.

Ο Γάμος έφερε την αδιάσπαστη ένωση, έδειξε με τα Στέφανα το βασιλικό μεγαλείο του ανθρώπου, όπως ήταν στον Παράδεισο, έδειξε την επιβράβευση στην αγνότητα και έγινε διαρκές κάλεσμα, όπως στους Αγίους και τους μάρτυρες, να προσανατολίσουν και οι νεόνυμφοι τη ζωή τους προς τη Βασιλεία του Θεού, να φθάσουν εκεί πλήρεις δώρων του Πνεύματος, με δόξα και τιμή.

Για να ευοδωθούν αυτά όλα, ο Γάμος θα πρέπει να τρέφεται, να συντηρείται και να βαθαίνει με ουσιαστική συμμετοχή στο Σώμα του Χριστού, κυρίως μέσω της Θείας Ευχαριστίας. Το ζεύγος να έχει ενεργό συμμετοχή στη ζωή της Εκκλησίας με το νέο τρόπο και τη νέα ποιότητα ζωής που εγκαινιάζεται σήμερα. Η σημερινή παρουσία του Χριστού ανάμεσά τους μπορεί να γίνει διαρκής και η νέα τους ζωή να είναι ζωή ευφροσύνης και αγαλλιάσεως, ασχέτως των τυχόν δυσχερειών ή αντιξοοτήτων που ανθρωπίνως θα αντιμετωπίσουν, αφού η Εκκλησία έχει ζητήσει και παρέχεται από τον Θεό η ευλογία της δρόσου του ουρανού άνωθεν και από της πιότητος της γής, Θεού θέλοντος δε, θα δοθεί καρπός καλλιτεκνίας, ομόνοια ψυχών και σωμάτων.

Εν κατακλείδι, το πιο σημαντικό, που πρέπει να μη λησμονείται από τους νεονύμφους αλλά και από κανέναν μας, είναι ότι κύριος σκοπός του Γάμου είναι η αλληλοβοήθεια των συζύγων για να φθάσουν στην κατά χάριν θέωση. Ο Γάμος δεν δόθηκε για τις σαρκικές ηδονές, αφού η σαρκική μίξη που νομιμοποιείται εντός αυτούς υπάρχει πρωτίστως για την παιδοποιΐα αλλά και ως αντίδοτο στις επιθυμίες και αδυναμίες μας, ως κάτι μεταπτωτικά φυσικό.

Μένουμε σήμερα στη χαρά και την ευφροσύνη, όπως τότε στον Γάμο της Κανά όπου ο Κύριός μας, με προτροπή της μητέρας του και Κυρίας μας Θεοτόκου, τέλεσε το πρώτο δημόσιο θαύμα του, ως Μεσσίας.

Γι  αυτό, θα τελειώσω κι εγώ τον λόγο απλά, αδελφικά με μια λαϊκή ευχή, ως ταπεινή συνέχεια των αγίων ευχών που λάβατε, αγαπητέ Μηνά και αγαπητή Αντωνία, από τη μητέρα μας Εκκλησία, τα οποία δανείζομαι από την ευσεβή λαογραφία της Πατρίδος μας και συγκεκριμένα της ακριτικής Καρπάθου:

Ώ Παναγία Δέσποινα, με τον Μονογενή σου

Τ΄ αντρόγυνο πού γίνηκε ας έχει την ευχή σου.

Θεέ μου, που σε προσκυνά η γης κι η οικουμένη,

Στο νιό ζευγάρι χάριζε ζωή ευτυχισμένη.

Να ζήσετε, να ζήσετε

και να πολυχρονίσετε!

---

[i] Τό Μυστήριο τοῦ Γάμου ἔλαβε χώρα τήν Κυριακή τῶν Μυροφόρων 2026 στόν ἱστορικό Ἐνοριακό Ἱερό Ναό Κοιμήσεως Θεοτόκου Καλλιθέας Ἀθηνῶν, χοροστατοῦντος τοῦ Μακαριωτάτου Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν & Πάσης Ἑλλάδος κ. Στεφάνου, συμπαραστατουμένου ὑπό τῶν: Αἰδεσιμωτάτου Πρωτοπρεσβυτέρου π. Δημητρίου Τ., Ἐφημερίου τοῦ Ναοῦ, Πανοσιωτάτου Ἱερομονάχου π. Ἀνανίου Π. και Αἰδ/του Πρεσβυτέρου π. Ἠλιοῦ Τ. Ἡ ὁμιλία ἔγινε ὑπό τοῦ Θεολόγου κ. Δημητρίου Κάτσουρα.