Translate

Κυριακή 6 Οκτωβρίου 2013

ΕΙΣ ΜΝΗΜΟΣΥΝΟΝ ΑΙΩΝΙΟΝ....




ΤΑΡΑΣΙΑ (ΤΑΡΣΩ),
Η ΔΙΑ ΧΡΙΣΤΟΝ ΣΑΛΗ (+1989)




Ἀγαπητοί μου,
Τό ἀνά χεῖρας μικρό αὐτό βιβλίο δέν γράφτηκε ἀπό κάποιον ἐπαγγελματία συγγραφέα. Μᾶλλον δέ, ἐξ αὐτῆς τῆς ἀπόψεως, ἀποτελεῖ τόλμημα ἡ συγγραφή του. Οὔτε ἐπιδιώκεται μέ αὐτό ἡ καταξίωση τοῦ συγγραφέως του, ἀλλά ἡ προβολή καί τό πνευματικό «μοίρασμα» μέ ὅσους τό ἐπιθυμοῦν μιᾶς καλῆς καί ὠφέλιμης «γνωριμίας».
Μιᾶς γνωριμίας μέ μία σπάνια στήν ἰδιαιτερότητά της μορφή, πού ἔζησε, ὅπως λέμε, στίς ἡμέρες μας καί ἄφησε ἀγαθή μνήμη. Μιᾶς προσωπικότητος πού εἶναι ἱκανή νά μᾶς προβληματίση σέ πολλά ἐπίπεδα. Κυρίως, ὅμως,  στό ἐπίπεδο τοῦ νοήματος καί τοῦ σκοποῦ τῆς ζωῆς. Kαί εἰδικώτερα στήν αἰώνια ἀξία τῆς Ὀρθοδόξου Πίστεως καί ζωῆς, πού καί ἀπό αὐτή τήν περίπτωση ἀποδεικνύεται ὅτι  εἶναι πάντοτε ἱκανά καί δυνατά νά προσφέρουν σπoυδαίους πνευματικούς καρπούς καί θαυμαστά ἀποτελέσματα.
Ὁ λόγος  γιά μία  γυναίκα πού έφυγε ἀπό κοντά μας πρίν ἀπό μία     εἰκοσαετία καί πλέον, ἀλλά πού ἡ ἀνάμνησή της παραμένει δυνατή  και ζωντανή σέ ὅσους τήν γνώρισαν ὅσο ζούσε καί σέ ὅσους τήν γνωρίζουν ἔκτοτε. Γιατί συμβαίνει κι αυτό. Ζωντανεύει καί κατακτᾶ μία ξεχωριστή θέση στό νοῦ καί τήν καρδιά καί  ὅσων  τήν γνωρίζουν «μετά θάνατον», μέσῳ τῆς πνευματικῆς γνωριμίας μαζί της, μέσα ἀπό τίς σελίδες κάποιου βιβλίου, σάν κι αὐτό πού κρατᾶτε, ἤ τίς διηγήσεις ὅσων τήν γνώρισαν καί χαίρονται νά μιλοῦν γι’  αὐτήν, ὡς  μίας πολύτιμης ἐμπειρίας τους.
Ἄν ὄχι ἀπό τό ξεκίνημά της, σίγουρα ἀπό τήν μετέπειτα πορεία της μέχρι καί τήν επίγεια κατάληξή  της, ἡ γυναίκα αὐτή ἔγινε ἄξια θαυμασμοῦ γιά πολλούς λόγους. Μπορεῖ νά κατόρθωσε ἀρχικῶς νά ξεφύγη τῆς προσοχῆς τῶν περισσότερων, ὅσον ἀφορᾶ στήν ἐκτίμηση τῆς πνευματικῆς της ἀξίας, λόγῳ τῆς «περιθωριακῆς» συμπεριφορᾶς της, ἀλλά δέν κατέστη δυνατό νά τό ἀποφύγη τελικῶς ἀπό ὅλους ὄσοι (πάντοτε λίγοι καί ἐκλεκτοί, κατά μία ἔννοια) εἶχαν τήν ξεχωριστή εὐκαιρία καί, ὅπως οἱ ἴδιοι ὁμολογοῦν, τήν εὐλογία, νά τήν προσέξουν κάπως καλύτερα, ἀφοῦ τήν ἔζησαν λίγο ἤ περισσότερο.
Πρόκειται γιά τήν Ταρσώ (τήν κατά κόσμον Ταρασία Ζαγοραίου ) πού πέρασε τή ζωή της σάν τρελλή-σαλή γιά τόν πολύ κόσμο ἀλλά  καί γιά τό περιβάλλον της ( τήν μεγάλη  μοναστική Ἀδελφότητα μιᾶς γυναικείας Κοινοβιακῆς Μονῆς στήν περιοχή τῆς Ἀττικῆς ) μέσα στό ὁποῖο ἔζησε γιά πολλά χρόνια ἀπό τά νειάτα της καί μέχρι τήν κοίμησή της.
 
Στήν ἀρχή τῶν ἀσκητικῶν παλαισμάτων
Ἡ μακαρία Ταρσώ εἶναι μία ἀξιομνημόνευτη γυναίκα, ἡ ὁποία παρότι ἐπεδίωκε μέ τόν πλέον παράδοξο καί ἀπόκοσμο τρόπο νά ζήση μόνη «μόνῳ Θεῶ» - καί αὐτός ὁ τρόπος δέν ἦταν μία προσποίηση σαλότητος, ἀλλά πραγματική ἐπιλογή καί βίωμα πέρα ὡς πέρα ἀληθινό –  ἄφησε ἀνεξίτηλη τή σφραγίδα τῆς φωτεινῆς ζωῆς καί τῆς ὀρθοδόξου πνευματικότητός της σχεδόν σέ ὅλους ὅσοι τήν γνώρισαν καί δέν έκαναν τό λάθος νά ἀποστρέψουν ἀμέσως τό βλέμμα τους ἀπό ἐκείνη.
Ἡ μακαρία Ταρσώ εἶναι μία ἀξιομνημόνευτη γυναίκα διότι ἀνανέωσε στό πρόσωπό της, ἤ μᾶλλον ἀνανεώθηκε σ’  αὐτήν ἀπό τή χάρη τοῦ Θεοῦ ἡ ἀλήθεια περί τῶν διά Χριστόν σαλῶν στή ζωή τῆς Ἐκκλησίας Του. Ὅτι δηλαδή ὑπάρχουν κάποιες σπάνιες καί ἐκλεκτές μορφές πού βίωσαν σέ ὅλο τό βάθος, τοῦ γράμματος καί τοῦ πνεύματός του, τόν Ἀποστολικό λόγο «ἡμεῖς μωροί διά Χριστόν, ὑμεῖς δέ φρόνιμοι ἐν Χριστῶ» διασώζοντας ἔτσι καί ἀνακαινίζοντας ἐν ἑαυτοῖς τό πρωτόκτιστον κάλλος τῆς θείας δημιουργίας μας καί τοῦ θείου προορισμοῦ μας.
Ἡ μακαρία Ταρσώ εἶναι μία ἀξιομνημόνευτη γυναίκα διότι ἀπέκτησε τήν ποθητή κοινωνία μέ τόν Θεόν καί τόν συνάνθρωπο ἐντός τῆς αἰωνίου προοπτικῆς καί πραγματικότητος τῆς ἀληθινῆς ἐν Χριστῶ ζωῆς. Καί διότι στό πρόσωπό της ἐξ αὐτοῦ τοῦ λόγου ἦλθαν, ὡς συνέπεια καί ἀποτέλεσμα, ἡ ἐμφάνιση καί ἐνέργεια τῶν σημείων τῆς χάριτος καί θεραπείας- ἀποκαταστάσεως τῆς φυσικῆς, δηλαδή κατά Θεόν, λειτουργίας τῆς νοερᾶς  ἐνεργείας της.
 Σύμφωνα μέ τή διδασκαλία τῶν Πατέρων τῆς Ἐκκλησίας ἡ ψυχή τοῦ ἀνθρώπου ἔχει δύο παράλληλες ἐνέργειες, τήν νοερά καί τήν λογική ἐνέργεια. Μέ τήν ἁμαρτία ἡ νοερά ἐνέργεια (νοῦς) σκοτίστηκε καί ἔπαυσε νά ἔχη ἐπικοινωνία μέ τόν Θεό. Ἔτσι ὁ ἄνθρωπος ἔχασε τή μνήμη τοῦ Θεοῦ καί ζεῖ μόνο μέ τή λογική καί τή φαντασία του. Ζητούμενο, λοιπόν, γιά τόν ἄνθρωπο εἶναι ἡ ἐνεργοποίηση τῆς νοερᾶς ἐνεργείας προκειμένου νά φθάση ὁ ἄνθρωπος στόν προορισμό του πού εἶναι ἡ Θέωση. Τό νά γίνη δηλαδή, κατά χάριν Θεός. Καί αὐτό ἐπιτυγχάνεται ὄχι μόνο μέ τήν θεωρητική ἀποδοχή τῆς ὀρθῆς Πίστεως, οὔτε μόνο μέ τά καλά ἔργα. Ἐπιτυγχάνεται μέ τήν ἄσκηση πού φέρνει τήν κάθαρση τῆς καρδιᾶς ἀπό τά πάθη, ἑλκύει τή χάρη τοῦ Θεοῦ, ἡ ὁποία φωτίζει τόν νοῦ καί ἔτσι ἐν συνεχείᾳ ὁδηγεῖται ὁ ἄνθρωπος στή θέα τῆς δόξης τοῦ Θεοῦ. Αὐτό ἐπεδίωξαν καί αὐτό κατόρθωσαν ὅλοι οἱ Ἅγιοι ἀνά τούς αἰῶνες.
Ὀφείλουμε ἐπίσης ἐκ τῶν προτέρων νά διευκρινίσωμε καί νά δηλώσωμε καί τήν αἰτία καί τήν ἀφορμή ἀλλά καί τό σκοπό αὐτοῦ τοῦ ἐγχειρήματος, δηλαδή τῆς ἁπλῆς παρουσιάσεως, σέ κάθε ἐνδιαφερόμενο, τῆς μακαρίας Ταρσῶς.
Στήν ἐποχή μας ἔχει καταστεῖ περισσότερο ἀπό ποτέ ἀναγκαία ἡ ἀναζήτηση τῆς ἀληθείας καί τοῦ βαθύτερου νοήματος τῆς ζωῆς. Ἐπειδή ὁ σύγχρονος ἄνθρωπος παραδέρνει σά ναυαγός μέσα στό πέλαγος μιᾶς θορυβώδους καί ἀγχώδους ζωῆς χωρίς πολλές φορές νόημα καί σκοπό, ἡ «συνάντηση» καί γνωριμία του μέ κάποιες ἰδιαίτερες μορφές, ὅπως αὐτές τῶν Ἁγίων ἤ ἐν γένει τῶν ἀνθρώπων τοῦ Θεοῦ, ὅπως λέμε, μποροῦν νά σημάνουν τήν αρχή ἑνός καλοῦ προβληματισμοῦ γιά μιά ὀρθή ἀναθεώρηση τῶν πραγμάτων καί τῆς ἴδιας τῆς πορείας του.
Ἡ Ἁγία Γραφή μᾶς λέει ὅτι πρέπει νά σταθοῦμε λίγο (σταματώντας ἀπό τό καθημερινό ἄσκοπο πολλές φορές «τρέξιμο») γιά νά γνωρίσουμε καί νά αἰσθανθοῦμε τήν παρουσία τοῦ Θεοῦ. «Σχολάσατε καί γνῶτε ὅτι ἐγώ εἰμί ὁ Θεός». Θεωροῦμε δέ ὅτι ἕνας τέτοιος τρόπος εἶναι ἡ μελέτη, ἡ ἀναζήτηση, ἡ γνώση, ἀλλά καί ἡ γνωριμία μέ κάτι πού μᾶς ὁδηγεῖ στή γνώση καί τή μνήμη τοῦ Θεοῦ.

Ἡ Μονή Παναγίας Πευκοβουνογιατρίσσης Κερατέας Ἀττικῆς
Περιπτώσεις σάν κι αὐτή τῆς μακαρίας Ταρσῶς πιστεύουμε ὅτι ἀποτελοῦν γιά πολλούς ἀνθρώπους διαφορετικῶν μάλιστα καταστάσεων μιά καλή καί ἐνδιαφέρουσα «ἀφορμή σωτηρίας». Εἴτε μέ τήν ἔννοια τῆς ἀναθεωρήσεως ὅπως ἤδη ἀναφέραμε, τῶν πραγμάτων καί τῆς πορείας τους, εἴτε μέ τήν ἔννοια τῆς ἀναζωπυρώσεως ἑνός πρώτου ζήλου καί μιᾶς καλῆς προθυμίας πού ὅμως ἔχει σβήσει ἤ ἐξασθενήσει, εἴτε μέ τήν στήριξη καί ἀκόμη μεγαλύτερη ὤθηση γιά τή συνέχιση τοῦ καλοῦ ἀγῶνος προκειμένου νά ἐπιτευχθῆ ὁ προορισμός καί νά ἀξιωθοῦν τοῦ ποθουμένου. Εἶναι λίγα ἤ μικρά ὅλα αὐτά;
  Ἡ γνωριμία μέ τό πρόσωπο καί τή ζωή τῆς μακαρίας Ταρσῶς εἴμαστε πεπεισμένοι ὅτι μπορεῖ νά δώση «ἀφορμές σωτηρίας» καί ἔτσι νά ἐξυπηρετηθεῖ ὁ σκοπός αὐτῆς τῆς ἐκδόσεως.
Ὡς πρός τήν αἰτία τῆς ταπεινῆς αὐτῆς συγγραφῆς πρέπει ἐπίσης νά ἀναφέρουμε δύο λόγια. Αἰτία λοιπόν γιά τό τόλμημα αὐτό εἶναι ἡ προσωπική γνωριμία μέ τή μακαρία Ταρσώ. Ἡ πρώτη ἐπαφή σέ ἐπίπεδο ἀναμνήσεως καί εἰκόνος πού ὅμως λόγῳ τῆς ἰδιαιτερότητός της παρέμενε ἀρκετά ζωηρή στή μνήμη, ἀνάγεται στήν παιδική μου ἡλικία, ὅταν ἡ γιαγιά μου (μετέπειτα μοναχή) μέ ἔπαιρνε μαζί της ὅταν πήγαινε νά ἀγρυπνήση, κυρίως σέ μεγάλες ἑορτές, στό Μοναστήρι τῆς Παναγίας στή Κερατέα.
Τή συναντούσαμε (τήν μακαρία Ταρσώ) στόν Ξενώνα τῆς Μονῆς κοντά στήν ὑπαίθρια βρύση ἤ κοντά στό Ναό τῆς Ζωοδόχου Πηγῆς καί τήν ὑπάρχουσα ἐκεῖ πηγή. Ἀπό τότε εἶχε ἐντυπωθεῖ στή μνήμη μου ἡ περίεργη φιγούρα μιᾶς ἀλλόκοτης ἐμφανισιακά καλογριᾶς(;), μέ μία ὑφασμάτινη λουρίδα στή μέση τοῦ προσώπου της, πού ὅμως ἄφηνε ἐλεύθερο τό διαπεραστικό της βλέμμα.
Ὁμολογῶ ὅτι τότε δέν εἶχα κατανοήσει περί τίνος ἀκριβῶς ἐπρόκειτο. Οὔτε, βεβαίως, καί ἀργότερα συνέβη αὐτό, ὅταν ὡς νεαρός προσκυνητής, φοιτητής τότε Θεολογίας, μαζί μέ ἄλλους  πνευματικούς φίλους καί ἀδελφούς, ἐπισκεπτόμουν τό μοναστήρι καί συμμετεῖχα στίς ἀξέχαστες πολύωρες Ἀγρυπνίες, κατά τό Ἁγιορειτικό Τυπικό, τοῦ Μοναστηριοῦ, συναντώντας κάποτε τή μακαρία Ταρσώ.

Μέ τήν μακαρία Ταρσώ στή Μονή Κερατέας, τό 1986 (;). Στό κέντρο ὁ γράφων.

Ὡστόσο κάτι αἰσθανόμουν σ’  αὐτές τίς ἐπαφές πού ὅμως δέν ἀνέλυα, οὔτε συζητοῦσα οὔτε καί μέ τόν ἑαυτό μου. Ἔτσι φαίνεται ὅτι οἰκονόμησε ὁ Θεός νά ξεκινήση ἡ γνωριμία μας, ἀπό τήν ὁποία δέν πρέπει νά παραλείψω καί μία ἐπίσκεψη πού τῆς ἔκανα ὅταν νοσηλευόταν συνεπείᾳ κάποιου ἀτυχήματος σέ Νοσοκομεῖο τῶν Ἀθηνῶν. Γι’ αὐτή τήν ἐπαφή θυμᾶμαι ὅτι εἶχε σταθεῖ ἀφορμή ἕνα ἀγαπητό πρόσωπο καί κοινή μας «φίλη» ἤ μᾶλλον «μαθήτρια» τῆς μακαρίας Ταρσῶς πού ὡς φαίνεται εἶχε καταλάβει πολύ περισσότερα πράγματα ἀπό ἐμένα γιά τόν πνευματικό θησαυρό πού τόσο καλά ἔκρυβε ἤ μᾶλλον ἀποτελοῦσε ἐκείνη ἡ «παράξενη» γυναίκα.
Ἔκτοτε καί κυρίως μετά τήν κοίμησή της συνάντησα ἀρκετά πρόσωπα πού γενομένης συζητήσεως ἤ, οἰκονομίᾳ Θεοῦ, μοιράστηκαν μαζί μου (διηγούμενοι) τίς ἐμπειρίες τους ἀπό τή γνωριμία τους μέ τήν μακαρία Ταρσώ. Ὅλες ἀνεξαιρέτως ἦταν ξεχωριστές, ἔξω τῶν συνηθισμένων καί «ἀποκαλυπτικές» τῆς χάριτος τοῦ Θεοῦ, πού ὡς μαρτυρεῖται πλέον καί βεβαιώνεται κατοικοῦσε πλούσια στήν ταπεινή αὐτή ὕπαρξη.
Θά ἦταν παράλειψη νά μήν ἀναφέρω ἐδῶ τή θέση καί ἄποψη πού εἶχε γιά τό πρόσωπο τῆς Ταρσῶς, ὁ ὁμολογουμένως ἐνάρετος καί ἔμπειρος πνευματικά, προϊστάμενος καί ἐξομολόγος τῆς μοναστικῆς Ἀδελφότητος στό μοναστήρι ὅπου ἔζησε καί τελείωσε τήν ἐπίγεια ζωή της ἡ μακαρία.

Ὁ Πνευματικός τῆς Ἀδελφότητος, Ἀρχ. Ἀνδρέας (+2005)
Γνωρίζω προσωπικῶς ὅτι ἐπιθυμοῦσε νά τῆς δώση τό Ἀγγελικό Σχῆμα, τό ὁποῖο ἐκείνη ἀπό ὑπερβολική ταπείνωση δέν ἀποδέχθηκε, καθώς ἐπίσης τήν ἐντολή του, ὅταν πληροφορήθηκε τήν κοίμησή της (καί ἐνῶ ἐκεῖνος ἀπουσίαζε, γιά ποιμαντικές ὑποχρεώσεις, ἀπό τή Μονή), νά ταφῆ ὅπως ἁρμόζει σέ μεγαλόσχημη μοναχή.
Ἔσχατη ὅμως ἀφορμή γιά τή συγγραφή του παρόντος στάθηκαν δύο ἀκόμη σημαντικά, κατά τήν ταπεινή μας ἄποψη, γεγονότα. Καί τά δύο σχετίζονται μέ τά ἱερά λείψανά της.
Πρό δύο ἐτῶν ἀσθένησα σοβαρά καί νοσηλεύθηκα γιά μεγάλο διάστημα σέ Νοσοκομείο τῶν Ἀθηνῶν. Ἐκεῖ μέ ἐπισκέφθηκε κάποια εὐλαβής ἀδελφή πού σέβεται καί τιμᾶ τή μνήμη τῆς μακαρίας Ταρσῶς, τήν ὁποία οἰκογενειακῶς ἐγνώριζαν πολύ καλά. Εἶχε τήν καλωσύνη νά φέρη μαζί της γιά εὐλογία ἕνα μικρό τεμάχιο τῶν λειψάνων της. Μοῦ τό προσέφερε νά τό ἀσπασθῶ, ὅταν μέ συγκίνηση καί χαρά διεπίστωσα νά ἐξέρχεται ἀπό αὐτό μία ἄρρητη εὐωδία καί νά πλημμυρίζη τό χῶρο ὅπου βρισκόμουν.
Τό δεύτερο ἀφορᾶ σέ πρόσφατη ἐπίσκεψή μου στή Μονή Παναγίας στήν Κερατέα Ἀττικῆς, κατά τήν ἡμέρα τῆς μνήμης (κοιμήσεως) τῆς μακαρίας Ταρσῶς. Ἐκεῖ καί συγκεκριμένα στό Ἐπισκοπεῖο τοῦ Ἁγίου Μοδέστου εἶχα τήν εὐλογία νά προσκυνήσω τήν Κάρα (κρανίο) τῆς μακαρίας Ταρσῶς, τοποθετημένο μέσα σέ μία ξύλινη θήκη, χωρίς νά μεσολαβῆ, ὅπως κακῶς (ἀντιπαραδοσιακῶς) συνηθίζεται, κάποια γυάλινη ἐπιφάνεια γιά προστασία. Μάλιστα πῆρα στά χέρια μου τήν τιμία Κάρα της, εἶδα τίς ὀπές στίς δύο πλευρές τοῦ κρανίου ἀπό τή λοβοτομή στήν ὁποία εἶχε ὑποβληθεῖ (ὅπως θά διαβάση ὁ ἀναγνώστης στή συνέχεια τοῦ βιβλίου) ἀλλά κυρίως αἰσθάνθηκα καί διαπίστωσα τήν ἰδιαίτερα ἔντονη ἄρρητη εὐωδία πού ἀνέδιδε.
Μακρυά ἀπό ἐμᾶς ὁποιαδήποτε σκέψη «ἁγιοποιήσεως» προσώπων. Λυπούμεθα ἐξάλλου μέ τήν ἐπιχειρουμένη στήν ἐποχή μας νόθευση (μέ ψευδοαγίους, κυρίως ἀμφιβόλου Πίστεως πρόσωπα) τοῦ ἁγιολογίου τῆς Ὀρθοδοξίας. Αὐτά (τήν ἀνάδειξη ἁγίων) τά ἐνεργεῖ μόνον ἡ Χάρις τοῦ Θεοῦ καί ή Ἐκκλησία εἶναι ἐκείνη πού τό ἀναγνωρίζει καί τό ἐπιβεβαιώνει. Προηγεῖται βεβαίως ἡ μαρτυρία τῶν πιστῶν καί ἡ ἐπικύρωση ἄνωθεν μέ θεῖα σημεῖα, ὅπως εἶναι σύμφωνα μέ τήν διαιώνια Παράδοση τῆς Ὀρθοδοξίας ἡ εὐωδία τῶν ἱερῶν λειψάνων καί ἡ τέλεση αὐθεντικῶν θαυμάτων.
Τό ζητούμενο αὐτῆς τῆς ταπεινῆς συγγραφῆς, πού παρά τά ἀνωτέρω καί πάλι δέν θά γινόταν, ἄν δέν ἀσκοῦνταν στόν γράφοντα καί κάποιες καλοπροαίρετες «πιέσεις» γιά νά γίνη ὁπωσδήποτε καί νά μή ματαιωθῆ, εἶναι διαφορετικό.
Ἡ μακαρία Ταρσώ μέ τή ζωή καί τό παράδειγμά της ἀποτελεῖ μία «εὐλογία» τοῦ Θεοῦ στήν ἐποχή μας, πού ἀξίζει νά τήν λάβουν ὅσο γίνεται περισσότεροι ἄνθρωποι. Ὀφείλουμε δέ ὅλοι ὅσοι ἐπέτρεψε ὁ Θεός νά ὑπηρετήσουμε αὐτό τόν σκοπό (μιλώντας ἤ γράφοντας γι’ αὐτήν) νά τό κάνουμε μέ σεβασμό καί εὐαισθησία ἀπέναντι στήν ἀλήθεια.
Ἡ μακαρία Ταρσώ, ὅπως σαφῶς μαρτυρεῖται ὑπῆρξε μία κατά κόσμον θεωρουμένη τρελλή, μία «διά Χριστόν σαλή» γυναίκα, ἡ ὁποία ἐκ νεότητος αὐτῆς ἐπέλεξε συνειδητῶς, ἤ τῆς ἀνετέθη, νά βαδίση αὐτόν τόν τραχύ καί ἡρωϊκό δρόμο μέ μοναδικό σκοπό τήν ἕνωση μέ τόν Θεό. 

Ἡ εὐωδιάζουσα Κάρα τῆς μακαρίας Ταρσῶς.
Ἡ μακαρία Ταρσώ διήνυσε πιστῶς μέχρι τέλους τήν μαρτυρική πορεία της μέ αὐτοθυσία ἀσκήσεως, πίστεως, ὑπομονῆς καί ταπεινώσεως χαριτωθεῖσα, μεταξύ ἄλλων,  μέ τά χαρίσματα τῆς προοράσεως καί τῆς διοράσεως. Πρός δόξαν δέ Θεοῦ φαίνεται ὅτι καί μετά θάνατον «ζεῖ» στή μνήμη τῆς Ἐκκλησίας, ἀλλά καί στή ζωή τῶν πιστῶν καί ἄλλων προσώπων ἐν σημείοις καί θαύμασι.
Τέλος, θά πρέπει νά ὑπογραμμισθῆ ὅτι ἡ ἀξιοθαύμαστη περίπτωση τῆς μακαρίας Ταρσῶς, ἄν καί συγκαταλέγεται ὅσον ἀφορᾶ στήν κλήση της, στή σπάνια ὅσο καί λαμπρή χορεία τῶν διά Χριστόν σαλῶν πού κόσμησαν ἀνά τούς αἰῶνες τήν Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ, ἐβάδισε καί αὐτή τοῖς ἴχνεσι τῶν ὁσίων τῆς Ἐκκλησίας, ἐν ἀρεταῖς ἐκλάμψασα καί πίστει ὀρθῆ.
Ὑπῆρξε μέλος τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, μέ ἐκκλησιολογική συνείδηση πού τήν κρατοῦσε σταθερά στή γραμμή τῆς ἐκκλησιαστικῆς παραδόσεως, μακράν κάθε Καινοτομίας καί ἰδιαιτέρως τῆς κοινωνίας μέ τήν  Παναίρεση τοῦ Οἰκουμενισμοῦ.
Εἴθε ἡ γνωριμία μας μαζί της νά ὠφελήση τά μέγιστα κάθε ἕναν ἀπό ἐμᾶς, κατά τήν ἀναλογία τῆς πίστεως καί τοῦ ἐνδιαφέροντός μας γιά τήν σωτηρία μας πρός δόξαν Θεοῦ.
 

Δημήτριος Ἰ. Κάτσουρας
Θεολόγος - Τραπεζικός



Τετάρτη 25 Σεπτεμβρίου 2013

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΗ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΗ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

Ἀγαπητοί ἀναγνῶστες-ἐπισκέπτες μας,
Σᾶς ἐνημερώνουμε ὅτι ἀρκετοί εἶναι ἐκεῖνοι πού ἀνταποκρίθηκαν στό κάλεσμά μας γιά ἕναν ἀνοικτό Διάλογο περί τῶν προσφάτων δηλώσεων τοῦ κ. Βαρθολομαίου περί τῶν Διαλόγων μέ τούς ἑτεροδόξους καί τόν Οἰκουμενισμό. Τούς εὐχαριστοῦμε ὅλους, Κληρικούς καί λαϊκούς, θερμῶς.Ἡ ἀποστολή τῶν σχολίων καί τῶν ἀπόψεων τῶν ἀνωτέρω ἔγινε μέσω τοῦ ἡλεκτρονικοῦ ταχυδρομείου μας.Προτείνουμε, ὅμως, νά γίνονται σχόλια καί ἀπ' εὐθείας ἐπιλέγοντας κάτω ἀπό τό σχετικό ἄρθρο - ἀνάρτηση στό ἱστολόγιό μας καί στήν κόκκινη γραμμή (μπάρα) τήν ἐπιλογή "Δέν ὑπάρχουν σχόλια" ἤ "Σχόλια", ἐν συνεχεία γράφοντας στό πλαίσιο τήν ἄποψή τους καί στή συνέχεια πατώντας τήν ἐπιλογή "δημοσίευση". Ἔτσι, θά δοθῆ καί ἡ δυνατότης ἀλληλο-σχολιασμοῦ τῶν ἀπόψεων ὅλων. Τέλος, σέ λίγες ἡμέρες θά δημοσιεύσωμε καί τήν δική μας τοποθέτηση σχολιάζοντας, ὅπου εἶναι χρήσιμο γιά νά ἀναδειχθοῦν καί οἱ διαφορετικές προσεγγίσεις, καί δικά σας σχόλια. Ὅσοι δέν καταθέσατε τήν ἄποψή σας, κάντε το. Σήμερα ὁ ψύχραιμος διάλογος ἀναζητήσεως τῆς ἀληθείας καί ἡ μαρτυρία ὑπέρ αὐτῆς εἶναι ὅσο ποτέ ἄλλοτε ἀπαραίτητα. Ὁ φόβος, ἡ παθητικότητα καί ἡ ἀδιαφορία, ἀλλά ἐπιτρέψτε μας νά ποῦμε καί ἡ ἀμέλεια, ἡ ὑστεροβουλία καί ὁ ἀτομισμός μᾶς ἔχουν ὁδηγήσει στά σημερινά τραγικά ἀδιέξοδα. Ἄς τά ὑπερνικήσουμε μέ τό θάρρος καί τόν καλόν ἀγώνα!

Μέ ἐκτίμησι
ὁ Διαχειριστής τοῦ ἱστολογίου
Δ.Ι.Κ.

Κυριακή 22 Σεπτεμβρίου 2013

ΑΝΟΙΚΤΟΣ ΔΙΑΛΟΓΟΣ




ΕΚΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΔΙΑΛΟΓΟ
ΜΕΤΑ ΤΩΝ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ-ΕΠΙΣΚΕΠΤΩΝ ΜΑΣ
ΕΠΙ ΕΝΟΣ ΣΟΒΑΡΟΥ ΖΗΤΗΜΑΤΟΣ


«ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ-ΣΩΤΗΡΙΑ»: Πρό ὀλίγων ἡμερῶν ὁ Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως κ. Βαρθολομαῖος, δι’ ὁρισμένους ἱκανός πνευματικός ἡγέτης τῆς Ὀρθοδοξίας καί δι’ ἄλλους Οἰκουμενιστής ἤτοι φορέας τῆς παναιρέσεως τοῦ Οἰκουμενισμοῦ, σέ συνάντησή του μετά τοῦ Πατριάρχου Βουλγαρίας στό Φανάρι ἐδήλωσε (κατά τόν Χαιρετισμό του πρός τόν τελευταῖον) ὅτι στούς διεξαγομένους διαλόγους μετά τῶν διαφόρων ἑτεροδόξων δέν προδίδεται ἡ Ὀρθοδοξία ἀλλά γίνεται προσπάθεια νά ὁδηγηθοῦν σταδιακῶς ὅλοι αὐτοί στήν μόνη ἀληθινή Πίστη τῶν Ὀρθοδόξων. Ἤδη σέ διάφορα ἔντυπα καί blogs σχολιάζονται αὐτές οἱ δηλώσεις ποικιλοτρόπως.
Παρακαλοῦμε τούς ἀναγνώστες-ἐπισκέπτες τοῦ παρόντος ἱστολογίου ἐάν τό ἐπιθυμοῦν βεβαίως νά συμμετάσχουν σέ ἕνα ΔΙΑΛΟΓΟ δημόσιο καταθέσεως τῶν ἀπόψεών των (μας) σχολιάζοντας τίς δηλώσεις αὐτές τοῦ κ. Βαρθολομαίου. Ἀποσκοποῦμε στόν συμπροβληματισμό ὅλων καί τήν ἔκφραση έλευθέρως καί ὑπευθύνως τῆς ἰδικῆς των (μας) ἀπόψεως γιά ἕνα θέμα σοβαρό πού πρέπει ὅλους νά μᾶς ἀπασχολεῖ. Ἀσφαλῶς μέ σεβασμό, εὐπρέπεια καί ὑπευθυνότητα, ὅπως ἁρμόζει σέ σκεπτομένους ἀνθρώπους καί δή Χριστιανούς.
Πρός διευκόλυνση τοῦ προβληματισμοῦ αὐτοῦ θά δημοσιεύσωμε κατωτέρω τό ἀκριβές κείμενο τῶν δηλώσεων τοῦ Πατριάρχου ἐπί τοῦ συγκεκριμένου ζητήματος. Ἡ συμμετοχή τῶν ἐνδιαφερομένων ἀρχικῶς θά γίνεται μέσω τῶν σχολίων τῆς ἀναρτήσεως. Προτείνεται ὁ ἑπώνυμος σχολιασμός, ἀλλά δέν ἀπαγορεύομε καί τά ἀνώνυμα σχόλια, ἐφ’ ὅσον, ὅμως, τηροῦνται οἱ στοιχειώδεις κανόνες αὐτοσεβασμοῦ καί εὐπρεπείας.
Μετά την πάροδο εὐλόγου διαστήματος θά τοποθετηθεῖ καί τό ἱστολόγιό μας μέ δική του τοποθέτηση, ἀλλά καί ἀναφορά σέ ὅσα, ἐκ τῶν σχολίων τά ὅποῖα θά γίνουν, κριθεῖ ὅτι εἶναι χρήσιμο καί ἐνδιαφέρον.
Τέλος, καί στά πλαίσια τῆς συμμετοχῆς περισσοτέρων σ’ αὐτόν τόν Διάλογο συμπροβληματισμοῦ, ὁ ὁποῖος δικαιολογεῖ καί τόν σχολιασμό τῶν ἄλλων σχολίων ἤ τήν ὑποβολή ἀποριῶν καί ἐρωτήσεων μεταξύ τῶν σχολιαστῶν ἀλλά καί τοῦ ἱστολογίου μας, θέτομε, ὡς ἔναυσμα σχολιασμοῦ τῶν πατριαρχικῶν δηλώσεων, τρία ἐρωτήματα: 

1.                Θεωρεῖτε τίς ἐν λόγω δηλώσεις τοῦ κ. Βαρθολομαίου συνεπεῖς ἐν σχέσει μέ τήν μέχρι σήμερον στάση καί πρακτική του;

2.                Θεωρεῖτε ὀρθές αὐτές καθ’ ἑαυτές τίς θέσεις τοῦ κ. Βαρθολομαίου ὅπως αὐτές διατυπώνονται στίς σχετικές δηλώσεις του; Καί,

3.                Ποιός εἶναι κατά τή γνώμη σας ὁ πραγματικός λόγος καί ὁ ἀντικειμενικός σκοπός τῶν δηλώσεων αὐτῶν τοῦ κ. Βαρθολομαίου;


ΤΟ ΠΛΗΡΕΣ ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΩΝ ΣΧΕΤΙΚΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΤΟΥ κ. ΒΑΡΘΟΛΟΜΑΙΟΥ ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΣΚΟΠΟΥ ΤΩΝ ΔΙΑΛΟΓΩΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΩΣ ΤΩΝ ΕΤΕΡΟΔΟΞΩΝ.



(Ἀπόσπασμα Χαιρετισμοῦ πρός τόν Πατριάρχη Βουλγαρίας κ. Νεόφυτον στό Φανάρι τήν 20η Σεπτεμβρίου 2013)

«(…)Αι τοπικαί Ορθόδοξοι Εκκλησίαι είναι ηνωμέναι εν Χριστώ και εν Πνεύματι Αγίω και κοινωνούν εκ του αυτού Ποτηρίου, ώστε ορθόν και πρέπον είναι να είπωμεν ότι αι επί μέρους διαφωνίαι μεταξύ αυτών δεν αναιρούν την εν Χριστώ ενότητά των. Ως εκ τούτου, αξιολογούμεν, ότι αι καταβαλλόμεναι προσπάθειαι γεφυρώσεως των μεταξύ των Ορθοδόξων Εκκλησιών διαφορών δεν είναι προσπάθειαι επιτεύξεως της ήδη υφισταμένης αδιασαλεύτου ενότητος, αλλά προσπάθειαι περαιτέρω εμβαθύνσεως και εδραιώσεως αυτής, ως και επιτεύξεως μιας ομοιομόρφου κατά το εφικτόν αντιμετωπίσεως των διαφόρων ανακυπτόντων θεμάτων.
Αντιθέτως, αι μεταξύ των κατά τόπους Ορθοδόξων Εκκλησιών και των ετεροδόξων συζητήσεις και οι διάλογοι έχουσι μεν ως απώτατον στόχον αυτών την εκπλήρωσιν της βουλήσεως και εντολής του Κυρίου "ίνα πάντες εν ώσιν" (Ιωάν. 17, 21), συμβάλλουν δε το γε νυν έχον εις την κοινωνικήν συνεργασίαν και εις την μαρτυρίαν τη αληθεία, επί τω σκοπώ της αλληλοκατανοήσεως και της εν καιρώ αποδοχής και υπό των ετεροδόξων της μιας Ορθοδόξου πίστεως. Δεν αποσκοπούν, ως εγράφη και εν Βουλγαρία και αλλαχού, εις την δημιουργίαν ενός κοινώς αποδεκτού «συνονθυλεύματος» δοξασιών. Δηλαδή, δεν επιδιώκεται δια της λεγομένης οικουμενικής κινήσεως η αποδοχή μιας «χριστιανικής συγκρητιστικής ομολογίας», αλλά η εμβάθυνσις εις την Χριστιανικήν Ορθόδοξον πίστιν και εις την κοινωνικήν συνεργασίαν των επικαλουμένων το όνομα του Χριστού. Δεν φοβούμεθα, ως εικός, οι Ορθόδοξοι, οι έχοντες το πλήρωμα της αληθείας, ότι θα επηρεασθώμεν εκ των απόψεων των ετεροδόξων αδελφών ημών επί των δογματικών θεμάτων. Ακολουθούμεν απλώς την μακράν εκκλησιαστικήν παράδοσιν, την συγκεφαλαιουμένην εις την συμβουλήν του Αγίου Ιωάννου της Κλίμακος, και συζητούμεν άνευ χρονικού περιορισμού μετά των ζητούντων παρ  ἡμῶν καλοπροαιρέτως λόγον περί της εν ημίν ελπίδος: «Εν τοις μεν κακοθελώς ημίν μαχομένοις απίστοις, η κακοπίστοις, μετά πρώτην και δευτέραν νουθεσίαν παυσώμεθα. Εν δε τοις την αλήθειαν μαθείν βουλομένοις, το καλόν ποιούντες, έως αιώνος μη εκκακώμεν. Πλην, και προς στηριγμόν ημών της καρδίας εν αμφοτέροις χρησώμεθα» (Κλίμαξ, Λόγος ΚΣΤ , περί διακρίσεως, 2,11).
 Δια της τακτικής ταύτης δεν προδίδομεν την Ορθοδοξίαν, ως κατηγορούμεθα, ούτε υποστηρίζομεν οικουμενιστικάς αντιλήψεις, αλλά κηρύσσομεν προς τους ετεροδόξους και προς πάντας την Ορθόδοξον αλήθειαν.
 Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος δογματίζει ότι ο Θεός «αεί μεθ  ἡμῶν διαλέγεται». Επομένως και ημείς οι οποίοι θέλομεν να πορευώμεθα κατά το υπόδειγμα Αυτού οφείλομεν να διαλεγώμεθα μετά πάντων όσων επιθυμούν και θέλουν να ακούσουν τας απόψεις, τας πεποιθήσεις, την πίστιν και τα δόγματα της Ορθοδόξου ημών Εκκλησίας. Εάν παύσωμεν να διαλεγώμεθα μετ  αυτών, παρακούομεν την εντολήν του Θεού όπως μαθητεύωμεν πάντα τα έθνη (πρβλ. Ματθ. κη , 19).(…)»

Τετάρτη 18 Σεπτεμβρίου 2013

Ἐγκύκλιος μέ νόημα καί οὐσία!



ΣΥΝΟΔΙΚΗ ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ

† ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ
ἐλέῳ Θεοῦ, Ἀρχιεπίσκοπος
Νέας Ἰουστινιανῆς καί πάσης Κύπρου
καί οἱ σύν ἐμοί ἀδελφοί

ΣΧΟΛΙΟ <<ΕΠΙΣΤΡΟΦΗΣ - ΣΩΤΗΡΙΑΣ>>: Δημοσιεύομε κατωτέρω την  πρόσφατη Ἐγκύκλιο τῆς "Κυπριακῆς Ἱεραρχίας", θεωρώντας τό περιεχόμενό της ἰδιαίτερα σημαντικό εὐρύτερα γιά τήν πορεία τῆς Παιδείας τοῦ Ἑλληνισμοῦ. Μᾶς ἐξέπληξε εὐχάριστα τό μεστό, καθαρό καί καίριο περιεχόμενό της. Μέ ἄμεσο καί εὐθύ τρόπο ἐπισημαίνονται οἱ κίνδυνοι πού ἀπειλοῦν τήν Παιδεία τοῦ Γένους μας καί εὐστόχως ἐντοπίζονται οἱ καθόλου τυχαῖες νέες κατευθύνσεις καί πλαίσια σέ καίριους τομεῖς πού προβλέπουν τά νέα προγράμματα τῆς Πολιτείας στήν Παιδεία. Κατά σύμπτωση, τά ἴδια ἀκριβῶς συμβαίνουν καί παρ' ἡμῖν, ἐν Ἑλλάδι! Ἰδιαιτέρως μᾶς ἐντυπωσιάζουν τά ἐπισημαινόμενα ὑπό τῆς Ἐγκυκλίου γιά τήν διδασκαλία τῆς Γλώσσης. Φαίνεται ὅτι ὅταν ἐμεῖς διαπληκτιζόμεθα γιά προκατάληψη, φανατισμό καί συνομοσιολογία, κάποιοι ἄλλοι μέ μεθοδικότητα ἀπεργάζονται προκατηλειμμένα, φανατικά καί συνομωτικά τήν ἀποδόμηση κάθε δομικοῦ στοιχείου Ὀρθοδοξίας καί Ἑλληνισμοῦ στήν μαρτυρική Μεγαλόνησο ἀλλά καί τήν Ἑλλάδα. Εἰδικῶς γιά τήν συγκεκριμένη ἐνέργεια συγχαίρουμε τούς συντάξαντας καί εὐχόμεθα νά βροῦν καί παρ' ἡμῖν μιμητές . Οἱ κάθε εἴδους ἐπισημάνσεις στό κείμενο (μαῦρο καί ὑπογραμμίσεις) εἶναι δικές μας.

Παντί τῷ Χριστεπωνύμῳ Πληρώματι
τῆς Ἁγιωτάτης Ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου.
Χάρις ὑμῖν καί εἰρήνη παρά τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν Χριστοῦ.


Τέκνα εν Κυρίω αγαπητά,

Μέσα στην πολύμορφη κρίση που επηρεάζει όλες τις πτυχές της ζωής και όλα τα στρώματα του λαού κρίνουμε αναγκαίον εν όψει της νέας σχολικής χρονιάς να απευθυνθούμε πατρικά προς όλους, το πλήρωμα της Εκκλησίας, και να σας καταστήσουμε κοινωνούς των ανησυχιών και των προβληματισμών μας γύρω από τη φιλοσοφία των νέων αναλυτικών προγραμμάτων στα σχολεία μας.

Γίνεται από όλους αποδεκτό ότι η Παιδεία αποτελεί στην πράξη τον προγραμματισμό της Πολιτείας για το τι είδους πολίτη θέλει να πλάσει. Η Πολιτεία φροντίζει, προς το σκοπό αυτό, ώστε ο κάθε μαθητής της μέσω του εκπαιδευτικού συστήματος να αποκτήσει ορισμένες γνώσεις για το κάθε αντικείμενο, να αναπτύξει ορισμένες δεξιότητες, χρήσιμες για τον σύγχρονο κόσμο, αλλά επίσης να διαμορφώσει συγκεκριμένες στάσεις, συμπεριφορές και αξίες.

Ειδικά στην Κύπρο ο άξονας των αξιών, σύμφωνα και με το Σύνταγμα της Κυπριακής Δημοκρατίας, πρέπει να έχει σχέση με το δημοκρατικό μας πολίτευμα αλλά επίσης και με την εθνική μας καταγωγή και τη θρησκευτική ταυτότητά μας. Σκοπός, επομένως, της Παιδείας μας είναι να διαμορφώσει ελεύθερους και δημοκρατικούς πολίτες αλλά και να δώσει πορεία ζωής στους Έλληνες της Κύπρου που είναι ταυτόχρονα Ορθόδοξοι Χριστιανοί, χωρίς να αποκλείει, βεβαίως, αυτής της Παιδείας και οποιονδήποτε άλλον το επιθυμεί.

Ακριβώς εδώ, στον τομέα των αξιών, έχουμε τη γνώμη ότι τα αναλυτικά προγράμματα χρειάζονται, πρώτα, εμπλουτισμό και αναθεώρηση. Κάνουν λόγο μόνο για ανάπτυξη της δημοκρατικότητας των μαθητών μας και
αποσιωπούν εντελώς την ελληνικότητα και την ορθόδοξη χριστιανική τους ταυτότητα. Δεν μπορούμε ασφαλώς να δεχθούμε αυτόν τον αποκλεισμό. Δεν αρκεί μόνο να δημιουργήσουμε μιαν κοινωνία ελεύθερων και δημοκρατικών πολιτών. Χρειαζόμαστε μιαν κοινωνία με ταυτότητα. Και αυτή η ταυτότητα δεν μπορεί να είναι άλλη από την ελληνική και την ορθόδοξη. Η πολυπολιτισμική κοινωνία, με την έμφαση που δίνει στην ετερότητα, δεν καταργεί την ταυτότητα. Αντιθέτως, η ετερότητα είναι γόνιμη ευκαιρία για να συνειδητοποιηθεί σαφέστερα η ταυτότητα.
Οι δύο έννοιες δεν είναι αλληλοαποκλειόμενες αλλά αλληλοσυμπληρούμενες. Η ιστορία διδάσκει ότι λαοί που χάνουν την πολιτική τους ελευθερία μπορούν σε κάποια στιγμή να απελευθερωθούν. Λαοί που καταντούν στην οικονομική χρεοκοπία είναι δυνατόν να επανεύρουν την οικονομική τους ικμάδα. Λαοί όμως που χάνουν την πολιτιστική τους φυσιογνωμία μοιραία οδηγούνται στην εξαφάνιση.

Όσον αφορά το μάθημα των Θρησκευτικών και τον κίνδυνο να απολέσει τη δυνατότητα μόρφωσης Χριστού στις καρδιές των Ελληνοπαίδων, από την προσπάθεια μετατροπής του σε θρησκειολογικό, καθώς και την υποβάθμισή του, με την εύκολη απαλλαγή των μαθητών από αυτό, κοινοποιήσαμε τις θέσεις μας σε πρόσφατη ανακοίνωση της Ιεράς Συνόδου. Τονίσαμε επίσης τις ολέθριες επιπτώσεις από την επιχειρούμενη μετατροπή του μαθήματος της Ιστορίας σε ιδεολογικό-πολιτικό.

Οι ανησυχίες μας εστιάζονται σήμερα στα όσα διαλαμβάνει το αναλυτικό πρόγραμμα διδασκαλίας της νέας ελληνικής γλώσσας που τέθηκε ήδη σε εφαρμογή. Έχουμε τη γνώμη ότι το γλωσσικό μάθημα θα πρέπει να είναι επικεντρωμένο στην αποτελεσματική διδασκαλία της νεοελληνικής κοινής. Αντ’ αυτού το αναλυτικό δίνει μεγάλη βαρύτητα στο τοπικό μας ιδίωμα. Και το πιο σοβαρό: ούτε καν αναφέρει ποια γλωσσική μορφή είναι η επίσημη και ποια είναι η ανεπίσημη! Αυτό το στοιχείο συνδέεται άμεσα με αυτό που είχαμε επισημάνει σε παλαιότερη εγκύκλιό μας, ότι δηλαδή τελευταίως παρατηρείται μια προσπάθεια για αναγωγή του τοπικού μας ιδιώματος σε επίσημη γλώσσα!
Αν ευοδωθεί η προσπάθεια αυτή, θα διασπαστεί η ενιαία ελληνική μας γλώσσα και παραλλήλως προς την ελληνική γλώσσα, θα δημιουργηθεί μια «κυπριακή γλώσσα», η οποία θα είναι μεν ελληνογενής (πβ. τις λατινογενείς γλώσσες), όχι όμως ελληνική! Και αφού η γλώσσα είναι ένας σημαντικότατος παράγοντας με τον οποίο διαμορφώνεται η εθνική συνείδηση θα δημιουργηθεί «κυπριακή εθνική συνείδηση» η οποία σαφώς θα είναι διακεκριμένη από την ελληνική εθνική συνείδησή μας.

Το ότι το νέο αναλυτικό υποβαθμίζει την ελληνική μας γλώσσα νομίζουμε ότι είναι άμεσα συναρτημένο με την παιδαγωγική του προσέγγιση, τον λεγόμενο κριτικό εγγραμματισμό. Σύμφωνα με αυτό ρεύμα, η ελληνική μας γλώσσα στην Κύπρο καθώς επίσης και η ορθόδοξή μας πίστη και η εν γένει ελληνικότητά μας και άλλες αξίες του λαού μας είναι κυρίαρχες ιδεολογίες, οι οποίες δήθεν ενσαρκώνουν τα συμφέροντα κάποιων ισχυρών κοινωνικών ομάδων ενώ ταυτόχρονα καταπιέζουν άλλες κοινωνικές ομάδες!
Καλούνται λοιπόν με αυτό τον τρόπο οι μαθητές να τις αμφισβητήσουν και να τις αποδομήσουν! Επίσης, ο κριτικός εγγραμματισμός υιοθετεί μια μέθοδο προσέγγισης της γλώσσας και των κειμένων που στηρίζεται στις σχέσεις εξουσίας: επισημαίνει τις σχέσεις εξουσίας, τις αποκαλύπτει, τις αμφισβητεί, τις αναδομεί. Εφαρμοζόμενη αυτή η προοπτική σε μια κοινωνία ήδη βαθιά διαιρεμένη από τη δράση των κομμάτων, θα προκαλέσει ακόμη εντονότερες έριδες και προστριβές.

Τέκνα εν Κυρίω αγαπητά,

Στους δύσκολους καιρούς που ζούμε, με τις πιέσεις που ως Κυπριακός Ελληνισμός δεχόμαστε, χρειαζόμαστε Παιδεία που να καλλιεργεί αίσθηση ταυτότητας, όχι να την καταστρέφει. Χρειαζόμαστε Παιδεία που να ενισχύει την κοινωνική συνοχή, όχι να την αποδομεί. Χρειαζόμαστε Παιδεία που να μας φέρνει σε επαφή με την Ευρώπη, όχι με τον επαρχιωτισμό.

Με αυτές τις σκέψεις καλούμε την Κυβέρνηση και ειδικότερα τον Υπουργό Παιδείας και Πολιτισμού να προβεί στη ριζική αναθεώρηση των αναλυτικών προγραμμάτων ως προς τις πιο πάνω παραμέτρους και ειδικότερα του αναλυτικού της νέας ελληνικής, ώστε να διασφαλιστεί η ελληνική, χριστιανική και δημοκρατική παιδεία του λαού μας. Διαβεβαιώνομε ότι η Εκκλησία θα στηρίζει κάθε προσπάθεια εκπαιδευτική που θα κινείται προς αυτή την κατεύθυνση.

Επικαλούμενοι την Χάριν και ευλογία του εν Τριάδι Θεού ημών σε όλους, ιδιαίτερα στους εκπαιδευτικούς και μαθητές μας, διατελούμεν

Μετ΄ ευχών διαπύρων

†Ο ΚΥΠΡΟΥ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ
ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝ ΕΜΟΙ ΑΔΕΛΦΟΙ

Ιερά Αρχιεπισκοπή Κύπρου
Σεπτέμβριος 2013.

ΣΗΜ.: Οι Εφημέριοι καθίστανται υπεύθυνοι για την ανάγνωσή της ανά χείρας Εγκυκλίου, κατά τη Θεία Λειτουργία της Κυριακής, 15ης Σεπτεμβρίου 2013.

Τετάρτη 4 Σεπτεμβρίου 2013

ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΩΝ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΩΝ

Η ΒΟΥΛΕΥΤΗΣ ΚΥΡΙΑ ΡΕΠΟΥΣΗ,....
Ο ΕΛΥΤΗΣ ΚΑΙ....
Ο ΡΩΜΑΝΟΣ Ο ΜΕΛΩΔΟΣ!

Ἡ Βουλευτής κ. Ρεπούση

Ὀδυσσέας Ἐλύτης, Νομπελίστας Ποιητής (1911-1996)

Ἅγιος Ρωμανός ὁ Μελωδός ἐκ Συρίας ὑμνογράφος στήν Ἑλληνική γλῶσσα.
 

   
Ἀκούσαμε ὅτι ἡ γνωστή πλέον καί μή ἐξαιρετέα κ. Ρεπούση, Βουλευτίνα τῆς ΔΗΜΑΡ, πρότεινε-ζήτησε τήν κατάργηση τοῦ μαθήματος τῶν θρησκευτικῶν τουλάχιστον ἀπό τίς τελευταῖες τάξεις τοῦ Λυκείου - ὡς ἀπάδοντος σέ σύγχρονο σχολεῖο! - καί πάντως τήν μετατροπή του ἀπό Ὀρθόδοξη Κατήχηση, ὅπως τό θεωρεῖ, σέ θρησκειολογικό μάθημα. Θά ἤθελα νά κάνω μία ἄλλη προσέγγιση στό θέμα: Ἡ ζωή μας ὁλόκληρη μποροῦμε νά συμφωνήσουμε ὅτι δέν φθάνει γιά νά γνωρίσουμε σέ βάθος καί οὐσιαστικά ὅλες τίς θρησκεῖες τοῦ κόσμου. Μήπως λοιπόν εἶναι ὅ,τι πιό λογικό, ἐπιστημονικό καί παιδευτικά ὠφέλιμο, ἀφοῦ ἔτυχε νά γεννηθοῦμε σ' αὐτή τή γωνιά τῆς γῆς πού λέγεται Ἑλλάδα, νά μάθουμε ὅσο καλύτερα γίνεται στά πλαίσια τῆς παιδείας πού μᾶς παρέχει ἡ Πατρίδα μας αὐτό πού λέγεται ὀρθόδοξη χριστιανική παράδοση, ἡ ὁποία βρῆκε ἐδῶ γόνιμα χώματα καί γέννησε τήν ὀρθόδοξη εἰκόνα (εἰκονογραφία) τοῦ μυστικισμοῦ, τόν ἀπαράμιλλου κάλλους βυζαντινό ναό (ἀρχιτεκτονική δημιουργία), τήν ἰδιοφυή βυζαντινή μουσική, τά ἀνυπολόγιστης πνευματικῆς ἀξίας συγγράμματα τῶν Πατέρων τῆς Ἐκκλησίας (ἐκ διαφόρων τόπων καταγομένων) τά ὁποῖα σήμερα ἀπό πραγματικά προοδευτικούς ἀνθρώπους καί ἐπιστήμονες συγκρίνονται μέ τά ἔργα τῶν μεγαλύτερων φιλοσόφων τῆς παγκόσμιας ἱστορίας ἀλλά καί μεγάλων συγχρόνων ψυχολόγων, τά καταπληκτικά ἤθη καί ἔθιμα τοῦ λαοῦ μας καί τόσα ἄλλα πού μόνο σέ ἕνα σωστά δομημένο καί διδασκόμενο μάθημα "θρησκευτικῶν" (μᾶλλον "Χριστιανικῆς Παραδόσεως") μέ ἀκόμη περισσότερες ὦρες ἀπ' ὅ,τι ἔχει σήμερα θά μποροῦσε ὁ νέος ἄνθρωπος νά βρεῖ; Ἀλλιῶς ἡ δική μας παιδεία ὡς παρεχόμενη ἀπό τήν Πατρίδα στούς πολίτες της παιδεία-ἐφόδιο ζωῆς (πού θά εἶχε νόημα νά εἶναι) θά εἶναι λειψή καί ἀνάπηρη ἀφοῦ δέν θά μᾶς ἀφήνει νά θαυμάσουμε πολλά ἀπό ἐκεῖνα πού κοσμοῦν χαρακτηρίζοντας αὐτόν τόν τόπο, δέν θά μᾶς ἐπιτρέπει νά κατανοήσουμε οὔτε Παπαδιαμάντη, μά οὔτε καί Ἐλύτη (πού τοποθετοῦσε τόν Ρωμανό τόν μελωδό κορυφαῖο μεταξύ τῶν μεγάλων τῆς παγκόσμιας λογοτεχνίας καί τῶν δικῶν μας ποιητῶν ὅπως τοῦ Πίνδαρου, τοῦ Κάλβου καί τοῦ Καβάφη) καί πάμπολλα τέτοια πρόσωπα ἀληθινά πεπαιδευμένα πού μυήθηκαν σ' αὐτά καί ἐμπνεύστηκαν ἀπ' αὐτά!

Δ.Ι.Κ.
Παναγία Χοζοβιώτισσα, Ἀμοργός.

Τρίτη 27 Αυγούστου 2013

Αὔγουστος, ὁ μήνας τῆς Παναγίας!

15αύγουστος 2013

Αἱ γενεαί πᾶσαι, μακαρίζομέν σε,
τήν μόνην Θεοτόκον!



"Νενίκηνται τῆς φύσεως οἱ ὅροι,
ἐν σοί Παρθένε ἄχραντε.
παρθενεύει γάρ τόκος, καί ζωήν
προμνηστεύεται θάνατος.
Ἡ μετά τόκον Παρθένος, καί μετά θάνατον ζῶσα,
σώζοις ἀεί, Θεοτόκε, τήν κληρονομίαν σου."


Τετάρτη 21 Αυγούστου 2013

Ἄς προσέξουν ὅλοι στό Θέμα τῆς Μονῆς Ἐσφιγμένου!


«Ἀνεξαρτήτως ὁποιουδήποτε νομικοῦ ἰσχυρισμοῦ!»

        Χθές στὴν Πρεμετή τῆς Βορείου Ἠπείρου, δικαστικοί ἐπιμελητές, μὲ ἐργάτες καί κάλυψη ἀπό ἄνδρες τῶν σωμάτων ἀσφαλείας, προέβησαν σέ ἐφαρμογή δικαστικῶν ἀποφάσεωn γιὰ κατάσχεση στην Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία τῶν Εἰσοδίων τῆς Θεοτόκου. Ἀπομάκρυναν τοὺς πιστούς, βιαιοπράγησαν κατὰ τῶν ἱερέων καί φόρτωσαν σὲ φορτηγό σωρηδόν, εἰκόνες, προσκυνητάρια, καντήλια, ἑξαπτέρυγα, παγκάρι, καρέκλες, καὶ ὅ,τι μποροῦσε νὰ μεταφερθεῖ. Μέχρι καὶ τὴν καμπάνα πῆραν, ἀφοῦ ἔριξαν κάτω τό πρόχειρο κωδωνοστάσιο. Οἱ σχετικές φωτογραφίες καὶ τὰ βίντεο ἔχουν κατακλύσει τὸ ἑλληνικό διαδίκτυο.

ΠΡΕΜΕΤΗ ΒΟΡΕΙΟΥ ΗΠΕΙΡΟΥ, ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2013

        Βεβαίως, κάποιος θὰ μποροῦσε νὰ πεῖ, ὅτι ὅλα ἔγινα νόμιμα, σύμφωνα μὲ τοὺς ἀλβανικούς νόμους καὶ κατ’ ἐφαρμογήν νομίμων δικαστικῶν ἀποφάσεων. Παρ’ ὅλα ταῦτα τὸ ἑλληνικό Ὑπουργεῖο Ἐξωτερικῶν ἔσπευσε δικαίως νὰ καταδικάσει τὶς βιαιότητες αὐτές ὡς: «πράξεις ἀπαράδεκτες καὶ καταδικαστέες, ἀνεξαρτήτως ὁποιουδήποτε νομικοῦ ἰσχυρισμοῦ.»

        Συγχαίρουμε τὸ Ὑπουργεῖο Ἐξωτερικῶν γιὰ τὴν τόσο ξεκάθαρη θέση τὴν ὁποία ἔλαβε καὶ παραθέτουμε ὁλόκληρη τὴν δήλωση τοῦ Ἐκπροσώπου τοῦ Ὑπουργείου κ. Κωνσταντίνου Κούτρα ὅπως δημοσιεύθηκε χθές:
 
        «Μας προκαλούν βαθειά ανησυχία πληροφορίες για βίαια επεισόδια που έλαβαν χώρα, σήμερα, στην πόλη Πρεμετή, στον ιερό Ναό των Εισοδίων της Θεοτόκου.
        H βίαιη απομάκρυνση κληρικών, η σφράγιση του ιερού Ναού, την επομένη μάλιστα του εορτασμού της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, η παρεμπόδιση πιστών να προσέλθουν στον τόπο της θρησκευτικής τους λατρείας, καθώς και η αφαίρεση εικόνων και ιερών σκευών από το χώρο του Ναού είναι πράξεις απαράδεκτες και καταδικαστέες, ανεξαρτήτως οποιουδήποτε νομικού ισχυρισμού.
        Ο σεβασμός της θρησκευτικής ελευθερίας, η προστασία των χώρων λατρείας και η ανεμπόδιστη άσκηση των θρησκευτικών καθηκόντων είναι χαρακτηριστικό εκ των ων ουκ άνευ ενός κράτους δικαίου και θεμελιώδες στοιχείο του κοινοτικού κεκτημένου και του ευρωπαϊκού θεσμικού πολιτισμού.
        Ελπίζουμε συνεπώς οι ενέργειες αυτές να έγιναν ερήμην της αλβανικής κυβέρνησης.
        Η Πρεσβεία μας και οι Προξενικές μας Αρχές στη χώρα έχουν λάβει οδηγίες να παρακολουθούν εκ του σύνεγγυς το ζήτημα».

        Ἐδῶ ἔρχεται καὶ πάλι στὸ προσκήνιο ἕνα ζήτημα ποὺ εἶχε ἀπασχολήσει καὶ παλαιότερα τὴν Ἑλληνική κοινή γνώμη: «Ὅ,τι εἶναι νόμιμο, εἶναι καὶ ἠθικό»; Ἀσφαλῶς ὄχι. Μὲ τυπικὰ νόμιμες διαδικασίες (νομότυπες) μποροῦν νὰ γίνουν ἀκόμη καὶ τὰ μεγαλύτερα ἐγκλήματα. Με τυπικῶς νόμιμες διαδικασίες (δίκες, ἀπολογίες κατηγορουμένων, κ.λπ.) καὶ ἡ Ἱερὰ ἐξέταση ἔκαιγε στὴν πυρά τοῦς ἀντιφρονοῦντες. Μὲ νομότυπες διαδικασίες εἶχαν κηρυχθεῖ καὶ οἱ διωγμοί κατὰ τῶν χριστιανῶν πού ρίχνονταν στὰ θηρία «κατ’ ἐφαρμογὴν νομίμων δικαστικῶν ἀποφάσεων».

        Γι’ αὐτὸ ἂς ἀφήσουν κατὰ μέρος αὐτὰ τὰ ἐπιχειρήματα οἱ Κατσουλιέρηδες καὶ οἱ ὑπερσπιστές τους. Τὶ πάει νὰ πεῖ «ἐφαρμογὴ νομίμων δικαστικῶν ἀποφάσεων»; Ἐχαρακτήρισαν τούς ἀντιφρονοῦντες «σχισματικούς» καὶ ἀπό νοικοκύρηδες οἱ γνήσιοι Ἐσφιγμενίτες ἔγιναν -ὡς διὰ μαγείας- «καταληψίες» μέσα στο ἴδιο τους τὸ σπίτι! Εἶναι δίκαιο αὐτό; Καὶ ποιὸς κρίνει ποιοί εἶναι σχισματικοί;  Γιὰ τοὺς Κατσουλιέρηδες καὶ τὸ Οἰκονομικόν Πατριαρχεῖον οἱ Ἐσφιγμενίτες εἶναι σχισματικοί. Γιὰ τοὺς Ἐσφιγμενίτες καὶ πάρα πολλούς ἄλλους Ἔλληνες, οἱ Κατσουλιέρηδες καὶ οἱ Πατριαρχικοί εἶναι σχισματικοί. Πῶς τὰ κοσμικά δικαστήρια ἐμπλέκονται σὲ μία πνευματική διαφορά καί παίρνουν τὴν ἄποψη τοῦ ἑνός μέρους, τοῦ Πατριαρχείου, ποὺ κατὰ  ...σύμπτωσιν εἶναι τὸ πιὸ ἰσχυρό; 

ΚΟΝΑΚΙ ΜΟΝΗΣ ΕΣΦΙΓΜΕΝΟΥ ΑΓ. ΟΡΟΥΣ, ΙΟΥΛΙΟΣ 2013

        Αὐτός εἶναι ὁ ὁρισμός τοῦ δικαίου τοῦ ἰσχυροτέρου, ὅπως λέγει ἡ Γραφή: «ἔστω δὲ ἡμῶν ἡ ἰσχὺς νόμος τῆς δικαιοσύνης, τὸ γὰρ ἀσθενὲς ἄχρηστον ἐλέγχεται» (Σοφ. Σολομ. Βʹ 11). Ὁ νόμος τῆς δικαιοσύνης τους εἶναι ἡ ἰσχύς πού διαθέτουν, τό δέ ἀσθενές μέρος δὲν τὸ λογαριάζουν ὡσἄν ἄχρηστο, ὅπως σοφᾶ περιγράφει ὁ Δίκαιος Σολομών. Καὶ τὰ ὑπόλοιπα τῆς περιγραφῆς τοῦ Σολομῶντος ταιριάζουν ἀπολύτως στήν διένεξη Πατριαρχικῶν (Μνημονευτῶν) καὶ Ὀρθοδόξων (Ζηλωτῶν): «ἐνεδρεύσωμεν δὲ τὸν δίκαιον, ὅτι δύσχρηστος ἡμῖν ἐστι καὶ ἐναντιοῦται τοῖς ἔργοις ἡμῶν καὶ ὀνειδίζει ἡμῖν ἁμαρτήματα νόμου καὶ ἐπιφημίζει ἡμῖν ἁμαρτήματα παιδείας ἡμῶν· ἐπαγγέλλεται γνῶσιν ἔχειν Θεοῦ καὶ παῖδα Κυρίου ἑαυτὸν ὀνομάζει·  ἐγένετο ἡμῖν εἰς ἔλεγχον ἐννοιῶν ἡμῶν· βαρύς ἐστιν ἡμῖν καὶ βλεπόμενος, ὅτι ἀνόμοιος τοῖς ἄλλοις ὁ βίος αὐτοῦ, καὶ ἐξηλλαγμέναι αἱ τρίβοι αὐτοῦ·  εἰς κίβδηλον ἐλογίσθημεν αὐτῷ, καὶ ἀπέχεται τῶν ὁδῶν ἡμῶν ὡς ἀπὸ ἀκαθαρσιῶν· μακαρίζει ἔσχατα δικαίων καὶ ἀλαζονεύεται πατέρα Θεόν. ἴδωμεν εἰ οἱ λόγοι αὐτοῦ ἀληθεῖς, καὶ πειράσωμεν τὰ ἐν ἐκβάσει αὐτοῦ·» (Σοφ. Σολ. Βʹ 12-17). Ἐλέγχεται ἡ συνείδησή τους ἀπό τήν στάση τῶν Ζηλωτῶν καὶ φρίττουν. Δὲν ἀντέχουν οὔτε νὰ τοὺς βλέπουν καὶ μηχανεύονται ὅλα αὐτά τά τερτίπια μὲ τίς «νόμιμες δικαστικές ἀποφάσεις» πού στηρίζονται σὲ μία ὑποκειμενική κρίση πνευματικοῦ χαρακτήρα.

        Νά ὄμως πού σὲ ἄλλα μέρη ἡ Πατριαρχική μερίδα δέν ἔχει τήν ἴδια ἰσχύ, ὁπότε οἱ νόμιμες διαδικασίες (σύμφωνα μέ τούς νόμους τοῦ τουρκικοῦ κράτους) μποροῦν νὰ δημεύουν περιουσιακά στοιχεῖα τοῦ Πατριαρχείου ἢ νὰ κλείνουν θεολογικές σχολές καὶ ἡ «ἐφαρμογὴ νομίμων δικαστικῶν ἀποφάσεων» (σύμφωνα μὲ τὴν ἀλβανική νομοθεσία) νὰ φορτώνει σέ φορτηγά τίς εἰκόνες, τά καντήλια καί τίς καμπάνες τῶν Ὀρθοδόξων ναῶν γιὰ ἐκποίηση... Καὶ βέβαια, τὸ Ἑλληνικό Ὑπουργεῖο τῶν Ἐξωτερικῶν ἔχει κάθε δικαίωμα νὰ διαμαρτύρεται. Τί θὰ γίνει ὅμως ὅταν οἱ ἀποθρασυμένοι «Κατσουλιέρηδες» ἐπιχειρήσουν τὸν προσεχῆ Σεπτέμβριο, ὅπως σχεδιάζουν, νὰ καταλάβουν τὸ τὸ ἀντιπροσωπεῖον τῆς Μονῆς Ἐσφιγμἐνου στίς Καρυές «κατ’ ἐφαρμογὴν νομίμων δικαστικῶν ἀποφάσεων»; Ὑπ’ ὄψιν ὅτι τὸ Ἅγιον Ὄρος τελεῖ ὑπό τὴν ἅμεσο ἐποπτεία (διὰ τῆς πολιτικῆς διοικήσεως) τοῦ Ὑπουργείου τῶν Ἐξωτερικῶν.

        Ἐὰν, λοιπόν, καθ’ ὑπόθεσιν -ὅ μὴ γένοιτο- καταληφθεῖ τότε τὸ ἀντιπροσωπεῖον τῆς Μονῆς Ἐσφιγμἐνου στίς Καρυές ἀπό τὴν ἀδελφότητα τῶν Κατσουλιέρηδων μὲ τὴ συνεργασία δικαστικῶν ἐπιμελητῶν και ἀστυνομικῶν, μποροῦμε νὰ φανταστοῦμε τὴν ἀλβανική Κυβέρνηση νὰ ἀνταποδίδει τὰ πυρά, ἐκδίδοντας ἀκριβῶς τήν ἰδια ἀνακοίνωση μέ τήν ἀλλαγή μόνον τῶν ὀνομάτων:

        «Μας προκαλούν βαθειά ανησυχία πληροφορίες για βίαια επεισόδια που έλαβαν χώρα, σήμερα, στὶς Καρυές, στο αντιπροσωπείο τῆς Ιεράς Μονής Εσφιγμένου.
        H βίαιη απομάκρυνση Μοναχών, η ἐκκένωση του Κτιρίου, την επομένη μάλιστα του εορτασμού της Κοιμήσεως της Θεοτόκου (ημέρα κατά την οποία πανηγυρίζει τὸ παρεκκλήσι τὸ διαμορφωμένο ἐντός του αντιπροσωπείου) η παρεμπόδιση τῶν προσκυνητών να προσέλθουν στον τόπο της θρησκευτικής τους λατρείας, καθώς και η αφαίρεση αντικειμένων από τό χώρο του Μοναστηριακού Αντιπροσωπείου είναι πράξεις απαράδεκτες και καταδικαστέες, ανεξαρτήτως οποιουδήποτε νομικού ισχυρισμού.
        Ο σεβασμός της θρησκευτικής ελευθερίας, η προστασία των χώρων λατρείας και η ανεμπόδιστη άσκηση των θρησκευτικών καθηκόντων είναι χαρακτηριστικό εκ των ων ουκ άνευ ενός κράτους δικαίου και θεμελιώδες στοιχείο του κοινοτικού κεκτημένου και του ευρωπαϊκού θεσμικού πολιτισμού.
        Ελπίζουμε συνεπώς οι ενέργειες αυτές να έγιναν ερήμην της ελληνικής κυβέρνησης.
        Η Πρεσβεία μας και οι Προξενικές μας Αρχές στη χώρα έχουν λάβει οδηγίες να παρακολουθούν εκ του σύνεγγυς το ζήτημα».

        Ἂς προσέξει τὸ Ὑπουργεῖο μας διότι ἡ ἑριστική συμπεριφορά μίας πενταμελοῦς καλογηρικῆς (;) ἀδελφότητος κινδυνεύει νὰ ἀπογυμνώσει τὴν ἑλληνική ἐξωτερικὴ πολιτική ἀπό τὰ ἐπιχειρήματα τὰ ὁποῖα ἐπικαλεῖται γιὰ τὴν προστασία τῶν δικαιωμάτων τῶν Ὀρθοδόξων Χριστιανῶν στὰ γειτονικά κράτη. Καὶ μάλιστα, κινδυνεύει ἀπό κατήγορος νὰ βρεθεῖ κατηγορούμενη.
        Γι’ αὐτό ἂς προσέξει καλά.

†Ε.Μ.Φ.